Achtergronden ANW

ANW van verplicht naar vrij vak

ANW is vanaf 1 augustus 2015 ook op het vwo een vak in het vrije opleidingsdeel. Scholen kunnen vanaf dat moment zelf bepalen of ze het vak al dan niet aanbieden als keuzevak dan wel het vak verplichten voor al hun leerlingen, of een deel van de leerlingen (bijvoorbeeld alle M-leerlingen). Het cijfer van ANW kan dan worden meegewogen in het combinatiecijfer en gemiddeld met, in elk geval, het cijfer van het profielwerkstuk en maatschappijleer. Op de havo is deze maatregel al in 2007 ingevoerd.  Zie de OCW-nieuwsbrief hierover.

De leerlingen die in het schooljaar 2014-2015 beginnen aan de vierde klas vwo moeten nog verplicht ANW doen als onderdeel van het examen. Hetzelfde geldt uiteraard voor alle leerlingen die eerder aan 4 vwo zijn begonnen.

Andere uitwerkingen voor de doelstellingen van ANW

De verbreding van ANW-inhoud naar andere vakken wordt verder in kaart gebracht op deze website, zie de menubalk. Behalve in vakken in de Tweede Fase worden de belangrijkste ANW- elementen ook voor de onderbouw, aangepast aan de leeftijd van de leerlingen, uitgewerkt in de Kennisbasis natuurwetenschappen en technologie.

Karakteristieken van ANW

De overkoepelende doelstellingen van ANW zijn wetenschapsfilosofisch en historisch van aard, ze richten zich op:·       

  • kennis over de geschiedenis van wetenschap
  • vaardig­heden in het beoordelen van wetenschappelijke claims, incl. het doorprikken van valse claims
  • vaardig­heden in het beargumenteren van een standpunt, onderscheidbaar vanuit wetenschappelijke kennis, maatschappelijke overwegingen en persoonlijke opvattingen

In ANW krijgt het de vorm van de volgende kernvragen:

  1. Hoe komt wetenschappelijke kennis tot stand?
  2. Hoe wordt wetenschappelijke kennis gebruikt?
  3. Hoe bepaal je de betrouwbaarheid van wetenschappelijke kennis?
  4. Hoe beïnvloeden samenleving en wetenschap elkaar?
  5. Mag alles wat kan?

De inhoudelijke domeinen van ANW zijn Leven, Biosfeer, Materie en Zonnestelsel en heelal. Doel bij de start van het gemeenschappelijke vak ANW in 1998 was dat alle leerlingen kennis namen van de big ideas in deze domeinen. Met de opheffing van ANW als verplicht gemeenschappelijk vak zal deze kennis niet vanzelf meer aangeboden worden aan leerlingen uit M-profielen. In de N-profielen wordt aan deze onderwerpen wel aandacht besteed, al volgt niet elke leerling alle drie de N-profielvakken.